Cynllunio Argyfwng

Tywydd Mawr

Oeddech chi'n gwybod y gallwch gael yr wybodaeth ddiweddaraf am statws y bont drwy'r e-bost neu drwy decstio ‘BRIDGE' i 80039?

I dderbyn E-bost, dilynwch y cyfarwyddiadau isod:-

1. Creu cyfrif ar-lein  

2. Mewngofnodwch i'ch cyfrif a chlicio'r eicon "Fy Nghyfrif".

3. Yna cliciwch, ‘Hysbysiadau o Gau'r Bont'

SYLWER: Os byddwch yn dewis anfon neges destun ‘pont' i 80039, byddwch yn talu pris arferol y rhwydwaith.


Yn Sir Benfro rydym wedi cael nifer o ddigwyddiadau/argyfyngau sydd y tu hwnt i reolaeth pobl, yn bennaf oherwydd tywydd garw.  Ni allwn wneud unrhyw beth i atal tywydd garw ond gallwn ymbaratoi ato.

Ar brydiau fe allem wynebu'r pethau hyn:

  • Gwyntoedd cryfion a stormydd - difrod i adeiladau a choed, perygl i gerbydau ag ochrau uchel iddynt a thraffig arall, gwrthdrawiadau rhwng cerbydau, y cyfleustodau a'r ffonau'n pallu
  • Eira trwm - heolydd a strydoedd yn gaead, siwrneiau'n cymryd yn hirach i'w cwpla, tarfu ar ddanfon gwasanaethau a chyflenwadau hanfodol, cerbydau gadawedig, gwrthdrawiadau rhwng cerbydau, y cyfleustodau a'r ffonau'n pallu
  • Glaw trwm - llifogydd, cyflwr y tywydd ar gyfer gyrru, hyrddiau o drydan
  • Niwl - siwrneiau'n cymryd yn hirach i'w cwpla, gwrthdrawiadau rhwng cerbydau 
  • Tymereddau isel, iâ - ffyrdd a phalmentydd peryglus, gwrthdrawiadau rhwng cerbydau, y cyfleustodau a'r ffonau'n pallu, rhagor o berygl i bobl sy'n agored i niwed
  • Gwres mawr - lludded a thrawiad gwres, rhagor o berygl i bobl sy'n agored i niwed

Pan ceir cyfnodau o dywydd garw bydd Cyngor Sir Penfro yn gwneud popeth o fewn ei allu i wella'r sefyllfa.  Er enghraifft, rhoi gwybodaeth a chyngor, graeanu a chlirio eira, ymateb i lifogydd, ymdrin ag adeiladau peryglus, agor canolfannau gorffwys o bosibl, parhau i gynnal gofal cartref, cau ysgolion os bydd rhaid, archwilio a chlirio draeniau a chwlferi, yn ogystal â pharhau i ddarparu, hyd y bo modd yn ymarferol, ei wasanaethau beunyddiol eraill. 

Fodd bynnag, y rhagofalon a'r camau gweithredu y byddwn ni, yr unigolion, yn eu cymryd cyn ac yn ystod tywydd garw, a fydd yn cael yr effaith fwyaf ar ba mor dda y byddwn ni'n ymdopi â hynny, neu ar ba mor ddrwg y mae e'n effeithio arnom, er enghraifft trwy:

  • Cadw'r eiddo mewn cyflwr da, wedi eu hinswleiddio a'u lagio yn ddigonol
  • Sicrhau nad oes dim, fel dail ac ati, yn tagu draeniau a chwteri
  • Sicrhau bod gyda chi yswiriant digonol
  • Mynd ati i weld a gwrando ar ragolygon a rhybuddion tywydd
  • Cadw cyflenwad o rai nwyddau sylfaenol, gan gynnwys flachlamp ac ati
  • Os oes modd, peidio â defnyddio ceir ac ati, pan mae cyflwr y ffyrdd yn hynod beryglus
  • Bod yn ‘gymydog da' a chadw llygad ar bobl sy'n agored i niwed yn eich cymdogaeth  
  • Defnyddio ‘synnwyr cyffredin'

Llifogydd

Mae tri math o lifogydd yn effeithio ar Sir Benfro

  1. Llanwol - sy'n effeithio ar ardaloedd yr arfordir, aberoedd a hydoedd llanwol afonydd
  2. Afonol - lefelau afonydd yn codi i'r fath raddau eu bod yn uwch na phen cloddiau neu amddiffynfeydd
  3. Dŵr Arwyneb - glaw trwm ynghyd â chwlferi wedi eu tagu a draeniau gorlawn o bosibl 

Er y gallwn ni ragweld llifogydd llanwol ac afonol, mae curlaw sydyn sy'n achosi llifogydd yn gallu effeithio ar y rhan fwyaf o eiddo.

Er mwyn gwybod beth yw'r sefyllfa bresennol ynghylch llifogydd yng Nghymru a Lloegr

  • Dylech fwrw golwg ar wefan Cyfoeth Naturiol Cymru (sy'n cael ei diweddaru bob 15 munud, 24 awr y dydd, 7 diwrnod yr wythnos).
  • Ffoniwch Cyfoeth Naturiol Cymr ar 0345 988 1188 Rhoi gwybod am Ffyrdd neu Lwybrau sydd Dan Ddŵr

Er mwyn gweld a oes perygl i chi ddioddef llifogydd byddwch cystal â chlicio ar y ddolen isod:

Cyfoeth Naturiol Cymru

Cofiwch ymbaratoi ar gyfer llifogydd

Mae gan y canllawiau canlynol bŵer o wybodaeth a chyngor ymarferol ynghylch beth i'w wneud cyn, yn ystod ac ar ôl llifogydd.  Rydym am i chi fod yn barod ar gyfer llifogydd, gwybod sut i ddiogelu chi'ch hun a'ch eiddo, a chadw'n ddiogel os digwydd llifogydd

Canllawiau Llifogydd Asiantaeth yr Amgylchedd: CYN

Canllawiau Llifogydd Asiantaeth yr Amgylchedd: YN YSTOD

Canllawiau Llifogydd Asiantaeth yr Amgylchedd: AR ÔL LLIFOGYDD

Mae gan Asiantaeth yr Amgylchedd hefyd wybodaeth ynghylch sut i ddiogelu eich eiddo rhag llifogydd a sut i lunio cynllun llifogydd.

Cyfoeth Naturiol Cymru

Er mwyn rhoi gwybod am ffordd neu lwybr dan ddŵr (e.e. am fod draen wedi'i dagu)

  • Ffoniwch eich Swyddfa Ardal Cynnal a Chadw Priffyrdd ar 01437 764551

Sylwer: pan ceir glaw trwm dros ben, yn ystod storm daranau er enghraifft, gall ffyrdd a llwybrau fod dan ddŵr am y tro.  Fel arfer ni fydd rhaid rhoi gwybod am hyn.

Tywydd garw yn y gaeaf

Os cewch eich dala mewn storm o eira fe allai hynny beri perygl ichi. Fodd bynnag, trwy flaengynllunio gallwch chi ddiogelu chi'ch hun, eich car a'ch cartref/teulu rhag y peryglon lawer sy'n perthyn i'r gaeaf.

Gyrru yn y gaeaf

  • Bob gaeaf bydd y Cyngor yn cynllunio pa ffyrdd fydd yn cael eu graeanu os byddwn yn disgwyl eira ac iâ
  • Cyn cychwyn ar eich siwrnai, cofiwch weld a gwrando ar ragolygon y tywydd 
  • Gofynnwch y cwestiwn hwn - ‘A yw'r siwrnai hon yn angenrheidiol?', os nad yw, yna peidiwch â mentro mas.  Os ydyw'n angenrheidiol, defnyddiwch rwydwaith ffyrdd y prif ffyrdd i gynllunio eich siwrnai
  • Holwch er mwyn gweld a allwch ddefnyddio cludiant cyhoeddus
  • Cofiwch ganiatáu rhagor o amser ar gyfer eich siwrnai
  • Cliriwch y ffenestri cyn cychwyn ar eich siwrnai
  • Cofiwch sicrhau bod gwrthrewydd addas wedi cael ei ddodi yn rheiddiadur eich cerbyd a bod hylif sy'n rhewi ar dymheredd isel wedi cael ei ddodi ym mhotel golchi'r sgrîn wynt
  • Dylech sicrhau bod eich cerbyd yn gweithio'n iawn - golchi bob golau a chyfeirydd yn aml
  • Pan mae hi'n oer cofiwch yrru gan bwyll ychwanegol a pheidiwch byth â chymryd yn ganiataol y bydd ffordd wedi cael ei graeanu.
  • Gwrandewch ar eich gorsaf radio leol er mwyn cael yr wybodaeth ddiweddaraf un am deithio
  • Wrth yrru mewn glaw, niwl neu eira cofiwch roi'ch prif oleuadau ymlaen ac yna'u gostwng
  • Cofiwch gael digonedd o danwydd yn eich tanc bob amser

Dylech gadw pecyn nwyddau yn eich car, sy'n cynnwys:

  • Dillad ac esgidiau addas i'w gwisgo yn y gaeaf a blanced neu sach cysgu
  • Ffôn symudol, radio, fflachlamp a batris ychwanegol
  • Pâl a theclyn crafu sgrîn wynt
  • Dŵr a byrbrydau
  • Cadwyn neu raff i halio'r car
  • Gwifrau cyswllt

Os cewch eich dala mewn storm yn y gaeaf mewn man diarffordd dylech wneud hyn:

  • Trowch oddi ar y ffordd fawr. Rhowch y goleuadau perygl ymlaen a dodwch faner cyfyngder i chwifio ar erial y car neu'r ffenestr
  • Arhoswch yn eich cerbyd.  Dylech ond gadael y car os oes adeiladau gerllaw y gwyddoch y gallwch chi gael lloches ynddynt.  Mae eira sy'n lluwchio yn gallu rhoi camargraff ynghylch pellteroedd - fe allai adeilad edrych fel petai'n agosach nad ydyw mewn gwirionedd ac efallai bod yr adeilad yn rhy bell i gerdded ato mewn eira trwchus
  • Rhowch y peiriant a'r gwresogydd ymlaen am oddeutu 10 munud bob awr er mwyn cadw'n dwym.  Pan fydd y peiriant ar fynd, agorwch un o'r ffenestri dipyn bach er mwyn ichi beidio â chael gwenwyn carbon monocsid.  Cliriwch yr eira o'r beipen ecsôst o dro i dro
  • Symudwch o gwmpas er mwyn cadw gwres y corff yn gyson, ond peidiwch â'i gorwneud hi
  • Dylai cyd-weithwyr wasgu at ei gilydd
  • Cofiwch sicrhau bod rhywun yn y car yn aros ar ddi-hun er mwyn cadw llygaid ar agor am y timau achub
  • Yfwch ddiodydd er mwyn ichi beidio â dysychu
  • Peidiwch â gwastraffu batris

Cofiwch sicrhau bod eich cartref yn ddiogel ar gyfer y gaeaf

Dylech ymbaratoi i bara'n fyw yn eich cartref eich hun, heb gymorth o'r tu fas, am o leiaf tridiau.  Os digwydd hyn bydd pecyn nwyddau argyfwng i'r cartref o gymorth mawr ichi.  Os yw eich tŷ mewn man diarffordd dylech wneud hyn:

  • Sicrhau bod gyda chi danwydd gwresogi digonol i'ch tŷ.  Cofiwch wneud trefniadau i gael offer gwresogi amgen yn ogystal â thanwydd digonol ar ei gyfer rhag ofn y cewch chi doriad trydan
  • Daliwch ati i awyru'r cartref pan ydych yn defnyddio gwresogyddion cerosin er mwyn peidio â chael mygdarthau gwenwynig.  Cofiwch gadw'r offer diffodd tân wrth law a sicrhau bod pawb yn y tŷ yn gwybod sut i'w defnyddio 
  • Gwrandewch ar yr orsaf radio leol neu'r teledu er mwyn cael rhagolygon y tywydd a gwybodaeth argyfwng
  • Cofiwch fwyta ac yfed digonedd o ddiodydd yn rheolaidd (ceisiwch beidio ag yfed alcohol a chaffein)
  • Gwisgwch yn briodol.  Mae sawl haen o ddillad ysgafn, llac yn well nag un haen drwchus. Dylai'r haen allanol fod yn wrth-ddŵr.  Mae dyrnfolau yn fwy twym na menig.  Dylech wisgo het, bob amser gan fod y rhan fwyaf o wres y corff yn cael ei golli trwy'r pen.
  • Gan bwyll os ydych chi'n sylwi ar arwyddion ewinrhew: dim teimlad yn y traed a'r dwylo sydd a lliw gwyn neu lwydwyn arnynt.  Os gwelwch chi'r symptomau ewch i gael cymorth meddygol ar unwaith 
  • Cadwch eich llygaid ar agor am arwyddion oerfel; methu stopio crynu, methu cofio pethau, dryswch, bratiogrwydd, lleferydd yn aneglur, syrthni a lludded i bob golwg. Os gwelwch chi'r symptomau hyn, symudwch y person i fan twym, tynnu unrhyw ddillad gwlyb oddi amdano/amdani, twymo'r corff o'r tu mewn yn gyntaf trwy roi iddynt ddiod boeth ddi-alcohol (os yw'r person yn ymwybodol).  Ewch i mo'yn cymorth meddygol ar unwaith.

Os oes gyda chi deulu a ffrindiau sy'n agored i niwed, fel yr henoed, cofiwch gysylltu â hwy/fynd i'w gweld yn rheolaidd

ID: 176, adolygwyd 07/11/2017