Nwyddau tybaco a mewnanadlu nicotin

In the guide

Mae'r gyfraith yn datgan na cheir gwerthu nwyddau tybaco a mewnanadlu nicotin i'r rhai dan 18 mlwydd oed; mae hefyd yn gwahardd arddangos nwyddau tybaco mewn siopau

Mae'r cyfarwyddyd hwn ar gyfer Cymru

Ni ellir gwerthu rhai nwyddau i bobl dan leiafswm oedran cyfreithlon; yn achos cynnyrch tybaco a mewnanadlu nicotin, 18 oed yw'r isafswm oedran cyfreithiol.

Mae'n rhaid i becyn o sigarts gynnwys lleiafswm o 20 sigart, a rhaid eu gwerthu yn eu pecyn gwreiddiol yn unig. Mae'n rhaid arddangos hysbysiad sy'n datgan 'Mae'n anghyfreithlon i werthu cynhyrchion tybaco i unrhyw un sydd dan 18 oed'.

Rhaid peidio ag arddangos cynhyrchion tybaco mewn siopau ac mae cyfyngiadau hefyd ar sut y gellir arddangos prisiau a rhestrau prisiau.

Dylid gofyn i bobl ifanc ddangos tystiolaeth o'u hoedran bob amser.

Beth a olygir wrth dybaco, cynhyrchion tybaco a chynhyrchion mewnanadlu nicotin?

Caiff 'tybaco' ei ddiffinio fel sigarts, unrhyw gynnyrch sy'n cynnwys tybaco i'w ddefnyddio'n eneuol neu'n drwynol (er enghraifft, snisin), a chymysgeddau ysmygu a ddefnyddir yn lle tybaco (er enghraifft, sigarts perlysieuol). Mae 'sigarts' yn cynnwys tybaco wedi'i dorri a'i rolio mewn papur, deilen tybaco a deunydd arall ar ffurf y gellir ei defnyddio ar unwaith i ysmygu.

Caiff 'cynnyrch tybaco' ei ddiffinio fel 'cynnyrch sy'n cynnwys tybaco yn gyfan gwbl neu'n rhannol a'r bwriad yw ei ysmygu, ffroeni, sugno neu gnoi'.

Mae 'cynnyrch mewnanadlu nicotin' yn golygu dyfais mewnanadlu nicotin (a ddefnyddir i fewnanadlu nicotin trwy'r geg), cetrisen nicotin (sy'n cynnwys nicotin ac yn ffurfio rhan o ddyfais mewnanadlu nicotin) neu sylwedd ail-lenwi nicotin (a adwaenir yn gyffredin fel e-hylif). Cyfeirir at ddyfeisiau mewnanadlu nicotin ar lafar fel 'e-sigarts' ac mae'r gyfraith yn ymdrin mathau tafladwy ac ailwefradwy.

Cyfyngiad oedran ar werthu cynhyrchion tybaco

Mae'r gyfraith yn datgan ei bod yn drosedd i unrhyw un werthu unrhyw gynnyrch tybaco (gan gynnwys papurau sigart) i unigolyn dan 18 mlwydd oed, p'un ai ydyw at ei ddefnydd ei hun ai peidio. Mae hyn yn drosedd atebolrwydd caeth, sy'n golygu y gellir dal perchennog y busnes yn gyfrifol yn ogystal 'r aelod o staff a wnaeth y gwerthiant. Os cewch eich cyhuddo o'r drosedd hon, mae gennych amddiffyniad eich bod chi wedi cymryd pob rhagofal rhesymol ac wedi dangos diwydrwydd dyladwy i osgoi cyflawni'r drosedd. Yn gyffredin, mae hyn yn cael ei adnabod fel amddiffyniad 'diwydrwydd dyladwy'. Mae adran 'Cadw o fewn y gyfraith' y cyfarwyddyd hwn yn cynnwys camau y gellir eu cymryd i ddarparu amddiffyniad 'diwydrwydd dyladwy'.

Rhaid i chi arddangos hysbysiad sy'n datgan:

MAE'N ANGHYFREITHLON I WERTHU CYNHYRCHION
TYBACO I UNRHYWUN SYDDDAN 18 OED

Rhaid arddangos yr hysbysiad mewn lle amlwg a gweladwy ger y man gwerthu. Ni ddylai'r arwydd fod yn llai na 297mm x 420mm (A3) a rhaid i uchder y llythrennau fod yn 36mm o leiaf. Efallai y gall eich gwasanaeth safonau masnach lleol neu eich cyflenwr tybaco roi arwydd i chi y gallwch ei ddefnyddio. Mae'n drosedd os nad ydych yn arddangos yr arwydd gofynnol, er y byddai'r amddiffyniad 'diwydrwydd dyladwy' ar gael i chi.

Os ydych yn cyflogi plant yn eich busnes, nid yw'n anghyfreithlon iddynt werthu cynnyrch tybaco, ar yr amod nad yw'r cwsmer o dan 18 oed, wrth gwrs. Fodd bynnag, nid argymhellir gadael i blant werthu tybaco heb eu goruchwylio, oherwydd efallai bydd yn anodd iddynt wrthod gwerthu i'r sawl sydd yr un oed hwy.

Cyfyngiad oedran ar werthu cynhyrchion mewnanadlu nicotin

Bydd unigolyn sy'n gwerthu cynhyrchion mewnanadlu nicotin i rywun o dan 18 oed yn cyflawni trosedd. Mae hon yn drosedd atebolrwydd caeth; gellir dal perchennog y busnes yn gyfrifol yn ogystal 'r aelod o staff a wnaeth y gwerthiant.

Ceir eithriad ar gyfer cynhyrchion mewnanadlu nicotin sydd wedi'u trwyddedu fel meddyginiaethau neu ddyfeisiau meddygol. Mae'r eithriad hwn yn berthnasol i'r graddau y mae'r cynnyrch wedi'i awdurdodi yn unig.

Os ydych chi'n gwerthu e-sigarts a dyfeisiau cysylltiedig, efallai yr hoffech chi arddangos poster sy'n rhoi gwybod i gwsmeriaid na fyddwch chi'n gwerthu i rai dan 18 oed:

Os byddaf yn gwerthu e-sigarts neu
ail-lenwadau nicotin i
bobl dan 18

BYDD Y GWASANAETH SAFONAU MASNACH
YN FY ERLYN

Sylwer:yn wahanol i'r poster tybaco, NID yw hwn yn ofyniad cyfreithiol, ond yn awgrym ar gyfer geiriad yn unig.

Mae cyfarwyddyd ychwanegol i fferyllfeydd (a manwerthwyr eraill nad ydyn nhw'n gwerthu nwyddau chyfyngiad oedran yn draddodiadol) wedi cael ei greu gan yr Adran Iechyd, yr Asiantaeth Cynnyrch Gofal Iechyd a Meddyginiaethau a'r Sefydliad Siartredig Safonau Masnach.

Gwerthu i rai dan 18 oed yn gyson

Os ydych yn cael eich euogfarnu o werthu tybaco neu gynhyrchion mewnanadlu nicotin i bobl o dan 18 mlwydd oed a bod o leiaf ddwy drosedd arall wedi digwydd yn ystod y ddwy flynedd flaenorol yn gysylltiedig 'r un safle, gall gwasanaethau safonau masnach wneud cais i Lys Ynadon am orchymyn mangre o dan gyfyngiad a / neu orchymyn gwerthu o dan gyfyngiad.

Mae gorchymyn mangre o dan gyfyngiad yn gwahardd gwerthu unrhyw dybaco, papurau sigart neu nwyddau mewnanadlu nicotin ar y safle i unrhyw berson, gennych chi neu unrhyw un o'ch staff am gyfnod o hyd at flwyddyn. Mae gennych yr hawl i wneud cyflwyniad i'r llys ynglyn pham na ddylai ganiatu'r gorchymyn.

Mae gorchymyn gwerthu o dan gyfyngiad yn gwahardd unigolyn penodol sydd wedi'i euogfarnu o dramgwydd tybaco neu nicotin rhag gwerthu unrhyw dybaco, papurau sigart neu gynhyrchion mewnanadlu nicotin i unrhyw un a rhag bod ag unrhyw swyddogaeth reoli yn ymwneud gwerthu tybaco, papurau sigart neu gynhyrchion mewnanadlu nicotin am gyfnod o hyd at flwyddyn.

Bydd trosedd yn cael ei chyflawni os bydd unigolyn yn gwerthu tybaco, papurau sigart neu gynhyrchion mewnanadlu nicotin pan fydd gorchymyn mangre o dan gyfyngiad ar waith neu os bydd unigolyn yn methu chydymffurfio gorchymyn gwerthu o dan gyfyngiad.

Prynu cynhyrchion tybaco a mewnanadlu nicotin drwy ddirprwy

Bydd oedolyn sy'n prynu neu'n ceisio prynu tybaco, papurau sigart neu gynhyrchion mewnanadlu nicotin ar ran rhywun o dan 18 oed yn cyflawni trosedd. Gelwir hyn yn 'brynu drwy ddirprwy'.

Y prynwr sy'n cyflawni trosedd yn yr amgylchiadau hyn, ac nid y masnachwr. Fodd bynnag, byddwch yn ymwybodol o bobl ifanc yn loetran y tu allan i'ch safle - fe allent ofyn i oedolion brynu tybaco, sigarts neu gynhyrchion mewnanadlu nicotin iddynt. Fe allech ddymuno gwrthod gwerthiannau o'r fath.

A yw'n gyfreithlon gwerthu sigarts yn unigol?

Nac ydy. Mae'n rhaid i becyn o sigarts gynnwys lleiafswm o 20 sigart. Mae gwerthu sigarts i unrhyw berson heblaw yn eu pecyn gwreiddiol yn drosedd. Mae hyn yn golygu ni ddylech rannu pecyn a'u gwerthu mewn meintiau llai.

A ellir gwerthu tybaco o beiriannau gwerthu?

Na ellir. O dan Reoliadau Amddiffyn rhag Tybaco (Gwerthiannau o Beiriannau Gwerthu) (Cymru) 2011, mae gwerthu tybaco o beiriant gwerthu awtomatig wedi'i wahardd. Os bydd gwerthiant yn digwydd, y sawl sy'n rheoli'r safle neu sy'n ymwneud rheoli'r safle lle mae'r peiriant gwerthu awtomatig wedi'i leoli sy'n cyflawni'r trosedd.

Gellir defnyddio unrhyw beiriannau sy'n dal i fod ar y safle i storio'n unig, lle na all y cyhoedd fynd atynt (y tu l i'r bar, er enghraifft), ac ni ddylent arddangos unrhyw ddeunydd hysbysebu.

Arddangos a nodi pris cynhyrchion tybaco

O dan Reoliadau Hysbysebu a Hyrwyddo Tybaco (Arddangos) (Cymru) 2012, mae'n ofynnol i chi guddio eich arddangosfa o cynhyrchion tybaco. Mae'n drosedd i arddangos cynhyrchion tybaco oni bai bod unigolyn dros 18 mlwydd oed wedi gwneud cais penodol i chi i brynu tybaco. NID yw'n drosedd i arddangos ategolion yn ymwneud thybaco fel papurau sigarts.

Os cewch eich cyhuddo o drosedd lle y dangoswyd arddangosfa ar gais i unigolyn o dan 18 mlwydd oed, mae amddiffyniad ar gael sef eich bod yn credu bod yr unigolyn dros 18 mlwydd oedaceich bod wedi cymryd pob cam rhesymol i sefydlu ei oedran neu na allai unrhyw un fod wedi amau nad oedd yr unigolyn dan 18 mlwydd oed o'i edrychiad. Mae 'cymryd pob cam rhesymol' yn golygu gofyn i'r unigolyn am dystiolaeth o'i oedran a byddai'r dystiolaeth yn argyhoeddi unigolyn rhesymol. Os byddwch yn cael eich cyhuddo o drosedd arddangos cynnyrch tybaco, mae gennych amddiffyniad ar gael o ran eich bod wedi defnyddio pob 'diwydrwydd dyladwy' er mwyn osgoi cyflawni'r drosedd.

Hefyd, mae Rheoliadau Hysbysebu a Hyrwyddo Tybaco (Arddangos Prisiau) (Cymru) 2012 yn gosod gofynion llym yn ymwneud 'r modd y mae pris cynhyrchion tybaco'n cael ei nodi;tair ffurf o restri a labeli'n unig a ganiateir (gweler paragraffau 50-63 yn y canllaw manwl y rhoddir dolen iddo isod).

Ceir rheolau penodol ar gyfer gwerthwyr tybaco arbenigol neu werthwyr tybaco swmp (gweler paragraffau 39-40 a 61-63 y canllaw manwl).

Cynhyrchwyd arweiniad manwl gan Lywodraeth Cymru i'ch helpu i gydymffurfio.

Hefyd, maedogfen cwestiwn ac atebar gael gan Benaethiaid Safonau Masnach Cymru.

Ail-lenwadau tanwyr sigarts

O dan Reoliadau Ail-lenwadau Tanwyr Sigarts (Diogelwch) 1999, mae'n drosedd cyflenwi unrhyw duniau ail-lenwi tanwyr sigarts sy'n cynnwys bwtan i unrhyw un sydd dan 18 oed. Mae hyn oherwydd y potensial am gamddefnydd drwy 'snwffian' y nwy, a all fod yn eithriadol o beryglus. Gweler 'Ail-lenwadau tanwyr sigarets'am ragor o fanylion.

Matsis a thanwyr

Nid yw'n anghyfreithlon gwerthu matsis neu danwyr i blant. Fodd bynnag, fe'ch argymhellir i beidio gwerthu'r eitemau hyn i blant, gan nad yw'n debygol y bydd ganddynt reswm cyfreithlon i'w defnyddio.

Amddiffyniadau

Os cewch eich cyhuddo o unrhyw un o'r troseddau a fanylir uchod, bydd gennych amddiffyniad eich bod wedi cymryd 'pob rhagofal rhesymol' ac arfer 'pob diwydrwydd dyladwy' i osgoi cyflawni'r drosedd. O ran nwyddau chyfyngiad oedran, fel tybaco, mae hyn yn golygu'n gyffredinol eich bod yn credu bod yr unigolyn yn 18 oed neu'n hyn a'ch bod wedi cymryd pob cam rhesymol i sefydlu ei oedran neu na fyddai unrhyw un wedi amau o'i edrychiad fod yr unigolyn o dan 18 oed. Mae cymryd 'pob cam rhesymol' yn golygu gofyn i'r unigolyn ddangos tystiolaeth o'i oedran ac y byddai'r dystiolaeth yn argyhoeddi unigolyn rhesymol.

Cadw o fewn y gyfraith

Er mwyn cadw o fewn y gyfraith ac felly bodloni'r amddiffyniadau cyfreithiol, dylech gyflwyno polisi gwirio oedran a chael systemau effeithiol i atal gwerthu ac arddangos i unigolion o dan 18 mlwydd oed. Dylid monitro'r systemau hyn yn rheolaidd a'u diweddaru fel y bo'r angen er mwyn amlygu ac unioni unrhyw broblemau neu wendidau, a manteisio ar unrhyw ddatblygiadau mewn technoleg.

Mae arferion da allweddol mewn system effeithiol yn cynnwys:

GWIRIADAU OEDRAN

Gofynnwch i bobl ifanc ddangos prawf o'u hoedran bob amser. Mae'r Sefydliad Siartredig Safonau Masnach, y Swyddfa Gartref a Chymdeithas Prif Swyddogion yr Heddlu yn cefnogi'rCynllun Safonau Prawf Oedran (PASS) cenedlaethol, sy'n cynnwys nifer o gyhoeddwyr cardiau. Gallwch fod yn hyderus bod cerdyn a gyhoeddwyd o dan y cynllun ac sy'n cynnwys hologram PASS yn brawf derbyniol o oedran.

Mae pasbort neu drwydded yrru llun a gyhoeddwyd yn y Deyrnas Unedig yn dderbyniol hefyd, ond gwnewch yn siwr fod y cerdyn yn cyfateb i'r unigolyn sy'n ei ddefnyddio a bod y dyddiad geni'n dangos ei fod yn hyn na 18 oed. Gellir defnyddio cardiau adnabod y lluoedd arfog fel prawf o oedran ond, yn yr un modd dulliau adnabod eraill, dylech sicrhau bod y ffotograff yn cyd-fynd 'r person sy'n cyflwyno'r cerdyn, a gwiriwch y dyddiad geni. Dylech fod yn ymwybodol bod pobl 16 a 17 oed sy'n aelodau'r lluoedd arfog yn gallu meddu ar y cardiau adnabod hyn.

Efallai y bydd rhai pobl ifanc yn cyflwyno cardiau adnabod ffug, felly dylech wirio golwg a theimlad y cerdyn. Er enghraifft, dylai hologram PASS fod yn rhan greiddiol o gerdyn PASS ac nid wedi'i ychwanegu arno.

Os na all yr unigolyn brofi ei fod yn hyn na 18 oed, neu os oes gennych chi amheuon, dylid gwrthod y gwerthiant.

GwelerCanllawiau ar wybodaeth adnabod ffugy Swyddfa Gartref am ragor o wybodaeth.

GWEITHREDU POLISI HERIO21NEU HERIO25

Mae hyn yn golygu os yw'r unigolyn yn edrych yn iau nag 21 neu 25 oed, y gofynnir iddo gadarnhau ei fod yn hyn na 18 oed trwy ddangos prawf oedran dilys.

HYFFORDDI STAFF

Gwnewch yn siwr fod eich staff wedi'u hyfforddi'n briodol. Dylent wybod pa gynhyrchion y mae cyfyngiad oedran yn berthnasol iddynt, beth yw'r cyfyngiad oedran hwnnw a'r camau y mae'n rhaid iddynt eu cymryd os ydynt yn credu bod unigolyn iau na 18 oed yn ceisio prynu. Mae'n bwysig eich bod yn gallu profi bod eich staff wedi deall yr hyn sy'n ofynnol ganddynt o dan y ddeddfwriaeth. Gellir gwneud hyn trwy gadw cofnod o'r hyfforddiant a gofyn i'ch staff lofnodi i ddangos eu bod wedi'i ddeall. Yna, dylai'r cofnodion hyn gael eu gwirio a'u llofnodi'n rheolaidd gan reolwyr neu'r perchennog.

CADW COFNOD GWRTHODIADAU

Dylai pob achos o wrthod tybaco a chynnyrch tybaco gael ei gofnodi (dyddiad, amser, digwyddiad, disgrifiad o'r prynwr posibl). Bydd cynnal cofnod gwrthodiadau'n helpu i ddangos eich bod yn gwrthod gwerthu a bod gennych system effeithiol ar waith. Dylai cofnodion gael eu gwirio gan y rheolwr / perchennog er mwyn sicrhau bod pob aelod o staff yn eu defnyddio.

Atodir cofnod gwrthodiadau enghreifftiol.

Mae gan rai tiliau system wrthodiadau eu hunain. Os ydych chi'n defnyddio system til, dylech sicrhau y gellir gweld y gwrthodiadau yn ddiweddarach. Hefyd dylech fod yn ymwybodol y gwneir rhai gwrthodiadau cyn sganio'r cynnyrch.

NEGESEUON ATGOFFA TRWY'R TIL

Os oes gennych chi system EPoS, fe allai fod yn bosibl ei defnyddio i roi neges atgoffa i'r staff ynglyn chyfyngiadau oedran. Fel arall, gellir defnyddio sticeri dros godau bar rhai nwyddau.

Sylwer na fydd negeseuon atgoffa trwy'r til yn eich helpu i atal troseddau o dan Reoliadau Hysbysebu a Hyrwyddo Tybaco (Arddangos) (Cymru) 2012, oherwydd bod y weithred sganio ac atgoffa'n digwydd ar l i'r nwyddau gael eu harddangos.

ARWYDDION

Mae'n rhaid i chi arddangos yr arwydd tybaco sy'n ofynnol yn l y gyfraith (gweler'Cyfyngiadau oedran ar werthu cynhyrchion tybaco' uchod). Dylai hyn atal darpar brynwyr ac atgoffa'r staff.

TELEDU CYLCH CYFYNG(CCTV)

Gallai system CCTV weithredu fel ffordd o atal a lleihau nifer yr achosion o werthu i'r rhai dan oed.

Cosbau

Os byddwch yn gwerthu nwyddau tybaco neu bapurau sigart i unigolyn o dan 18 mlwydd oed, y gosb fwyaf yw dirwy o 2,500.

Os byddwch yn gwerthu nwyddau mewnanadlu nicotin i unigolyn o dan 18 mlwydd oed, y gosb fwyaf yw dirwy o 2,500.

Os byddwch yn gwerthu sigarts i unrhyw un, heblaw yn eu pecyn gwreiddiol, y gosb fwyaf yw dirwy o 1,000.

Os byddwch yn methu ag arddangos yr arwydd tybaco gofynnol, y gosb fwyaf o'ch cael yn euog yw dirwy o 1,000.

Os byddwch yn torri gorchymyn mangre o dan gyfyngiad neu orchymyn gwerthu o dan gyfyngiad, y gosb fwyaf yw dirwy ddiderfyn.

Os byddwch yn gwerthu tybaco o beiriant gwerthu, y gosb fwyaf yw dirwy o 2,500.

Os byddwch yn arddangos cynhyrchion tybaco, neu'n achosi i gynhyrchion tybaco gael eu harddangos i unigolyn dan 18 oed neu mewn unrhyw ffordd ar wahn i'r amgylchiadau cyfyngedig a amlinellir yn l y gyfraith (gweler 'Arddangos a nodi pris cynhyrchion tybaco' uchod) y gosb uchaf yw dirwy a dwy flynedd o garchar.

Os na fyddwch chi'n dangos prisiau cynhyrchion tybaco, neu os byddwch yn arddangos prisiau neu'n achosi iddynt gael eu harddangos mewn unrhyw fformat ar wahn i'r hyn a amlinellir yn l y gyfraith (gweler'Arddangos a nodi pris cynhyrchion tybaco' uchod), y gosb uchaf yw dirwy a dwy flynedd o garchar.

Os byddwch yn cyflenwi unrhyw dun ail-lenwi tanwyr sigarts yn cynnwys bwtan i unrhyw un o dan 18 mlwydd oedd, y gosb fwyaf yw dirwy a chwe mis o garchar.

DEDDFWRIAETH ALLWEDDOL:

Deddf Plant a Phobl Ifanc 1933

Deddf Plant a Phobl Ifanc (Amddiffyn rhag Tybaco) 1991

Rheoliadau Ail-lenwadau Tanwyr (Diogelwch) 1999

Deddf Hysbysebu a Hyrwyddo Tybaco 2002

Rheoliadau Amddiffyn rhag Tybaco (Gwerthiannau o Beiriannau Gwerthu) (Cymru) 2011

Rheoliadau Hysbysebu a Hyrwyddo Tybaco (Arddangos) (Cymru) 2012

Rheoliadau Hysbysebu a Hyrwyddo Tybaco (Arddangos Prisiau) (Cymru) 2012

Deddf Plant a Theuluoedd 2014

Rheoliadau Cynhyrchion Mewnanadlu Nicotin (Oedran Gwerthu a Phrynu drwy Ddirprwy) 2015

Rheoliadau Pecynnu Safonol ar gyfer Cynhyrchion Tybaco 2015

Adolygwyd/diweddarwyd diwethaf: Mehefin 2018

Noder

Bwriedir y wybodaeth hon fel canllaw yn unig; dim ond y llysoedd all roi dehongliad awdurdodol o'r gyfraith.

Efallai na fydd dolenni 'deddfwriaeth allweddol' y canllaw ond yn dangos fersiwn wreiddiol y ddeddfwriaeth, er bod dolenni ar wahn i rywfaint o ddeddfwriaeth ddiwygiedig sy'n uniongyrchol gysylltiedig chynnwys y canllawiau. Gellir dod o hyd i wybodaeth ar ddiwygiadau i ddeddfwriaeth y DU ar y tab 'Mwy o Adnoddau' ym mhob dolen; fel arfer, caiff diwygiadau i ddeddfwriaeth yr UE eu hymgorffori yn y testun.

Am fwy o wybodaeth, cysylltwch 'r gwasanaeth defnyddwyr Cyngor ar Bopeth, sy'n darparu cyngor cyfrinachol a diduedd ar faterion defnyddwyr yn rhad ac am ddim. Ewch i wefan Cyngor ar Bopeth neu ffoniwch linell gymorth defnyddwyr Cyngor ar Bopeth ar 03454 040505.

© 2019 itsa Ltd.

TSI: 260396, ID: 528, updated 24/10/2018